Şanlıurfa nerede, hangi bölgede?

Şanlıurfa nerede, hangi bölgede?

ŞANLIURFA NEREDE, HANGİ BÖLGEDE?

Şanlıurfa (Arapça : Ruha ; Kürtçe : Riha ; Süryanice : Ūrhāi, eski çağlarda bilinen adıyla Edessa),veya halk arasındaki kısa adıyla Urfa, Türkiye’nin bir ili ve en kalabalık sekizinci şehri.( 2020 Yılı verilerine göre nüfusu 2.115.256’dir.) Doğuda Mardin, batıda Gaziantep, kuzeyde Adıyaman, kuzeydoğuda Diyarbakır illeri ve güneyde Suriye ile sınırı vardır. Şanlıurfa’nın 13 ilçesi vardır. Ortalama yükseltisi 518 metre olan Şanlıurfa, 19.451 km2’lik yüz ölçümü ile Türkiye’nin en büyük yedinci ilidir.

ŞANLIURFA TARİHİ

Halk hikâyelerinde İbrahim peygamber ve Nemrud hikâyelerine konu olmuş, peygamberler şehri ve kutsal şehir gibi tanımlamalarla anılmış olan şehrin Nemrud tarafından kurulduğuna inanılmıştır. Milattan önce I. binden başlayarak Asurlular, Medler, Persler, Makedonyalılar, İskender’in varisleri olan Selevkoslar ile Osroene krallıklarının ardından Roma ve Bizans İmparatorluklarının hakimiyeti altında kalan şehir Hristiyanlık tarihi açısından önemli bir yere sahip olup Süryani kültürünün merkezi konumundaydı. Urfa, 7. yüzyılda Müslüman Araplar tarafından fethedildikten sonra bu özelliğini yavaş yavaş kaybetse de ciddi bir Süryani ve Ermeni nüfus şehirde 20. yüzyılın başlarına kadar varlığını korumuştur. 1516’da Osmanlı padişahı Yavuz Sultan Selim’in Memlükleri Mercidâbık Savaşında yenmesiyle Osmanlı hakimiyeti altına giren şehir 1919 yılında önce İngilizler ve ardından Fransızlar tarafından işgal edilene kadar kesintisiz 400 sene Osmanlı idaresinde kaldı. Şehir 11 Nisan 1920’de işgalden kurtarıldı ve 20 Ekim 1921’de TBMM ve Fransız Hükûmeti arasında imzalanan Ankara Antlaşması ile Türkiye’ye bırakıldı. Cumhuriyet sonrasında 1924 yılında il haline getirildi. Urfa milletvekili Osman Doğan ve 17 arkadaşının, Kurtuluş Savaşı’nda gösterdiği kahramanlıktan dolayı Urfa ilinin adının Şanlıurfa olarak değiştirilmesine ilişkin kanun teklifinin TBMM tarafından 12 Haziran 1984 tarihinde kabul edilmesiyle şehre Şanlı unvanı verilmiştir. 2016 yılında ise Şanlıurfa halkının Türk Kurtuluş Savaşı’nda gösterdiği kahramanlıktan dolayı TBMM tarafından bu kente İstiklal Madalyası verilmiştir.

ŞANLIURFA’NIN KAÇ İLÇESİ VARDIR?

Akçakale
Birecik
Bozova
Ceylanpınar
Eyyübiye
Halfeti
Haliliye
Harran
Hilvan
Karaköprü
Siverek
Suruç
Viranşehir

ŞANLIURFA’NIN YÖRESEL YEMEKLERİ

Urfa mutfağında; Süryani, Ermeni, Yahudi, Yezidi, Arap, Kürt, Türk, vb. her milletten ve her kültürden izler görülmektedir. Sadeyağ, acı isot, bulgur, frenk suyı (domates salçası) Urfa mutfağının en çok kullanılan malzemeleridir. Baharat, un ve pirinç ikinci planda, sebze ise üçüncü planda kullanılır. Şanlıurfa’ya özgü yetiştirilen aynı zamanda Şanlıurfa ili ile özdeşleşmiş isot sıkça kullanılır. Sebze yemek çeşitlerinin de sayıca çok olmasına rağmen Urfa mutfağında et ağırlıklı yemekler ile kebap çeşitleri daha çok yer alır. Urfa’da kebapçılarda ve çeşitli restoranlarda ikram olarak sunulan bostana domates, biber, soğan, maydanoz, salatalık, semizotu, nar suyu ve nane yaprağının incecik doğranması ile yapılır ve oldukça popülerdir. Gerçekten et ile hazırlanan Urfa çiğ köftesi, et, bulgur, yağ, isot, çeşitli baharatlar ve yeşilliklerin uzun süre yoğrulmasıyla hazırlanır. Kebapları meşhur şehrin en gözde ve leziz kebabı ciğer kebabı ve patlıcan kebabıdır. İki katman kadayıf arasına Urfa peyniri gibi çiğ süte daha yakın, taze peynir konularak hafifçe pişirilip ve üzerine çok koyulaşmamış şeker şurubu katılırak hazırlanan künefe en çok tercih edilen tatlıların başında gelir. Akıtma arasına ceviz sarılarak şerbetlendirilip ikram edilen şıllık tatlısı da Şanlıurfa yöresine özgü bir tatlıdır.

ŞANLIURFA’DA GEZİLECEK YERLER

Balıklıgöl
Halfeti (Saklı Cennet)
Harran
Göbeklitepe
Haleplibahçe Mozaik Müzesi
Urfa Kalesi
Eski Şehir
Halîlürrahman Camii
Eyyüp Peygamber’in Makamı
Şuayb Şehri
Selahaddin Eyyubi Camii
Ulucami
İnbaşı Mağaraları
Soğmatar Harabeleri

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir